کد خبر: ۸۱۰۶۲۵
تاریخ انتشار: ۱۲ دی ۱۳۹۸ - ۱۳:۳۰ 02 January 2020

به گزارش خبرنگار تابناک کرمانشاه،ايلام‌ در فاصله‌ ۷۱۰ كيلومتری غرب تهران واقع‌ شده‌ است‌. شهر ايلام‌ در ميان‌ حصاری از كوه‌ها و ارتفاعات ‌جنگلی استقرار يافته‌ و آب‌ و هوای معتدل‌ كوهستانی دارد. بهار آن‌ نيز جلوه‌ای زيبا و دلپذير دارد.

قلعه والی ایلام

عرفی آثار تاریخی و جاذبه های گردشگری استان ایلام/قلعه والی ایلام، قلعه سام، پشت قلعه آبدانان، کتیبه و نقش برجسته گل گل ملکشاهی

قلعه والی ایلام مربوط به عهد قاجار، بر روى تپه‌اى به نام «چقاميرگ» در محل فعلى خيابان پاسداران شهر ايلام واقع شده است.اين قلعه در سال ۱۳۲۶ هجرى قمرى و در زمان حکومت محمد على شاه قاجار و حکومت واليان محلى پشتکوه و به دستور غلامرضا خان ابوقداره والى لرستان ساخته شده است. چشمه بی بی، آب این قلعه را تأمین می‌کرده‌است که به سبک گذشته با استفاده از تنبوشه آب چشمه به محوطه حیاط مرکزی قلعه هدایت می‌شده‌است.وسعت کل اين قلعه ۲۵۰۰ متر، مساحت زيربناى آن ۱۵۰۰ مترمربع و حياط آن ۷۰۰ متر است. اتاق‌ها و تالارها در امتداد سه ضلع شرقى، ‌ غربى و شمالى قرار دارد و از مصالح آجر و گچ و در مواردى سنگ مرمر در ساخت آن استفاده شده است.در داخل حياط اين قلعه نيز سنگ‌نوشته‌اى بلند وجود دارد که در متن آن تاريخ ساختن آن در زمان محمدعلى شاه قاجار و غلامرضا خان ابوقداره والى لرستان حک شده است.براساس اين سنگ‌نوشته معمار اين قلعه حاجى درويش على کرمانشاهى بوده است. اين قلعه از سوى سازمان ميراث فرهنگى کاملاً به سبک و سياق اوليه خود بازسازى شده و به عنوان يک گنجينه فرهنگى براى بازديد عموم گشوده شده است. قلعه والی در زمان جنگ تحمیلی تا حدود ۵۰ درصد تخریب شد که در سال ۱۳۶۷ با همکاری سازمان میراث فرهنگی بعد از دو سال تلاش بی وقفه بازسازی آن به اتمام رسید و در اختیار میراث فرهنگی استان ایلام قرار گرفت و در جریان بازسازی سعی بر آن شد که معماری و سبک دیرینه آن حفظ و تغییراتی در آن داده نشود ولی با توجه به این مسئله، تغییراتی جزئی از قبیل کارگزاری تیرآهن در سقف ایوانهای قلعه، سقف خرپشته‌ها و در اجرای طاق ضربی آنها، حذف و یا اضافه کردن دیوار در اتاقها و غیره داده شد.

 قلعه سام

 عرفی آثار تاریخی و جاذبه های گردشگری استان ایلام/قلعه والی ایلام، قلعه سام، پشت قلعه آبدانان، کتیبه و نقش برجسته گل گل ملکشاهی

محوطه باستانی قلعه سام در شهرستان شیروان چرداول، در نزدیکی روستا چم بور از توابع بخش هلیلان واقع شده است. این مجموعه از سه بخش مرتبط به هم در عین حال با فاصله و مستقل شکل گرفته است. این مجموعه از نظر دوره ای در یک دوره از تاریخ که احتمالاً حد فاصل اواخر دوره پارت ها و اوایل دوره ساسانی می باشد، ایجاد شده است.


معماری این قلعه جنبه نظامی و دفاعی داشته است،زیرا قلعه در صعب العبور ترین بلندی های کوه بنا شده است و به این دلیل که طرح و نقشه ای از پیش نداشته،طراح یا معمار برج ها، اتاقها و ورودی ها را با توجه به موقعیت طبیعی صخره ها احداث کرده است. به طور کلی معماری قلعه به سبک معماری دوره ساسانیان ساخته شده است.مصالح ساختمانی که برای ساخت آن مورد استفاده قرار گرفته است عبارتند از: سنگ، گچ، ساروج، ملات، گچ و در بعضی جاها نیز گل بکار رفته است.

 پشت قلعه آبدانان

عرفی آثار تاریخی و جاذبه های گردشگری استان ایلام/قلعه والی ایلام، قلعه سام، پشت قلعه آبدانان، کتیبه و نقش برجسته گل گل ملکشاهی

در ۵ کیلومتری جنوب شهرستان آبدانان، بر بلندی تپه ای منفرد که رودخانه جاری آبدانان از پای آن می گذرد، آثار بنای قلعه ای به چشم می خورد. مصالح به کار رفته در قلعه قلوه سنگ، گچ و ساروج می باشد. قلعه مذکور دارای بخش های متعددی از جمله باروی قلعه، برجک های دیده بانی و نگهبانی، ورودی قلعه اماکن مسکونی و شاه نشین، تونل و پلکان متعلقه بوده است. با عنایت به شیوه معماری،ساختار، نحوه استفاده از مصالح، اجرای طاق ها، مطالعه و بررسی سفال های سطحی منطقه و مقایسه بادگیر اماکن تاریخی حفاری شده، این اثر فرهنگی-تاریخی مربوط به دوران ساسانیان است. بنای قلعه روستا پشت قلعه تحت حفاظت اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری استان است که در سال ۱۳۸۰ به جهت اهمیت آن و انجام مطالعات باستان شناسی و حفاظت و مرمت آن در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.

 کتیبه و نقش برجسته گل گل ملکشاهی

عرفی آثار تاریخی و جاذبه های گردشگری استان ایلام/قلعه والی ایلام، قلعه سام، پشت قلعه آبدانان، کتیبه و نقش برجسته گل گل ملکشاهی

نقش برجسته و کتیبه ی گل گل یادگاری از حمله و تصرف این منطقه توسط سلسله ی آشوری در هزاره های قبل از میلاد است که در ضلع شمالی روستای گل گل بخش ملکشاهی و بر نمای شرقی صخره و به ارتفاع حدود ۳۳ متر از زمین قرار دارد . شکل عمومی کتیبه یک مستطیل به ارتفاع ۱۳۵ سانتی متر و عرض ۹۰ سانتی متر است که در وسط آن نقش نیم رخ و تمام قد پادشاه آشوری به صورت برجسته قرار دارد که کلاهی مخروطی و ردایی بلند تا روی پاها بر تن داشته و شمشیری به نماد قدرت به دست دارد که به علت تخریب شکل آن به درستی معلوم نیست .

نزدیک پیشانی نیز تصویری تخریب شده قرار دارد که به همراه نماد دیگری در پشت سر پادشاه هلال ماه احتمالا نمادهای خدایان و الهه های آسمانی باشند که به حمایت از پادشاه آشوری برخاسته و به او کمک نموده اند تا در جنگ پیروز شود. متن کتیبه ابتدا به عمق متوسط ۵/۲ سانتی متر تراش خورده و طی آن نقش برجسته ی پادشاه را فراهم ساخته اند و سپس به نقر خطوط میخی آشوری در سطرهای افقی بر تمام سطح کتیبه و نقش برجسته پرداخته اند و هر سطر را با خطی کنده و افقی از سطر بعدی مجزا نموده اند . اینکه این کتیبه مربوط به کدام پادشاه آشوری است به درستی معلوم نیست و عده ای آن را متعلق به آشور بانی پال که سرزمین ایلام قدیم را متصرف و در نهایت موجب انقراض آنها گردید دانسته و عده ای آن را مربوط به سارگن دوم پادشاه آشوری می دانند که وی نیز نواحی شمال غرب و قسمت هایی از غرب ایران تا دریاچه ارومیه را به تصرف درآورد.

منبع: تابناک
اشتراک گذاری
نظر شما
نام:
ایمیل:
* نظر:
* captcha:
آخرین اخبار